Kan ons toekomstig kind de eiceldonor opzoeken?

Volgens de huidige wetgeving in België zijn er twee soorten donoren mogelijk: een gekende donor of een anonieme donor. In februari 2026 werd een wetsontwerp van Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke goedgekeurd waardoor dit in de nabije toekomst zal wijzigen. Het wetsontwerp schaft de mogelijkheid van anonieme donatie af, identificeerbare of open profiel donatie komt in de plaats. 

In afwachting van de wetswijziging besliste de minister dat fertiliteitscentra die nu al met open profiel donatie starten niet meer gesanctioneerd zullen worden. 

Gekende donor

Een gekende donor betekent dat de donor en jij mekaar al kennen op het moment van de donatie. Bijvoorbeeld een heterokoppel met vruchtbaarheidsproblemen dat aan de zus van de wensmoeder of aan een vriendin vraagt om eicellen te doneren. 

In het geval van een gekende donor is het belangrijk om vooraf te bedenken en bespreken hoe jullie met mekaar zullen omgaan als het kindje er is. Welke rol zal de donor spelen? Wat vertellen jullie aan het kindje, en wanneer? Doordat de donor iemand is die je kent, kan het kind ook contact hebben met die persoon. 

Anonieme donor 

Een anonieme donor betekent dat de donor en jij mekaar niet kennen, en dat het fertiliteitscentrum ook geen informatie zal delen met jou of het kind waardoor je de donor zou kunnen identificeren. Ook de donor weet niet bij wie de eicellen zullen worden gebruikt, of er kinderen worden geboren die verwekt zijn met de eicellen of hoeveel.

Bij een anonieme donor kan het kind in principe de donor dus niet kennen of contacteren.

Sommige donorkinderen hebben problemen met het feit dat ze niet weten wie de donor is, waardoor ze geen informatie hebben over een deel van hun genetische afkomst. Daarnaast kan anonimiteit vandaag niet meer echt worden gegarandeerd. Kinderen die zijn verwekt met donoreicellen kunnen op latere leeftijd op zoek gaan naar hun donor. Via onder andere DNA-onderzoek lukt het vandaag soms om de donor of andere kinderen die met een eicel van dezelfde donor zijn verwekt te vinden.

De mogelijkheid van anonieme donatie wordt in het wetsontwerp van 2026 afgeschaft.

Het wetsontwerp beschrijft ook dat donoren die in het verleden een anonieme donatie deden, kunnen registreren dat ze niet langer vasthouden aan de anonimiteit. Op die manier kunnen donorkinderen die in het verleden werden verwekt met hulp van een anonieme donor op een bepaalde leeftijd misschien toch informatie krijgen over of in contact komen met de donor als ze dat willen. 

Wie naar aanleiding hiervan vragen heeft, kan terecht bij het Afstammingscentrum en bij het zorg- en expertisecentrum voor families na donorconceptie. 

Open profiel donor of identificeerbare donor

In het wetsontwerp van 2026 wordt open profiel of identificeerbare donatie naar voren geschoven. Bij deze vorm van donatie kan het donorkind vanaf een bepaalde leeftijd niet-identificerende (vb. oog- en haarkleur) en later identificerende (vb. naam en contactgegevens) gegevens opvragen over de donor indien het dat wenst. Bij deze vorm van donatie kan het kind dus vanaf een bepaalde leeftijd contact opnemen met de donor.

Deze wetswijziging was al voorzien in het regeerakkoord waardoor bevoegd Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke besliste om fertiliteitscentra die nu al werken met open profiel donoren niet meer zullen gesanctioneerd worden.